Yolculuğa dair

Ovacık Köyü’nde Bir Gün yaşıyor

Ovacık Köyü kadınları

Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün Projesi 2018 yılında T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Anadolu Efes ortaklığıyla yürütülen Gelecek Turizmde kapsamında desteklenecek projeler arasında yerini aldı. 2018 yılının başında Fatma Denizci ile gerçekleştirdiğimiz röportajda proje yeni kabul edilmişti.

ovaciktabirgun_gelecekturizmde
Ovacıkta Bir Gün – Gelecek Turizmde

Bu noktaya nasıl gelindiğini, Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği, Biovacık’ı ve Fatma Denizci’nin ilişkide olduğu STK’lar ve gönüllülerle yaptıklarını uzun uzun değerlendirmiştik. 2018 yılından bugüne proje hayata geçti. Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün, kırsal kalkınma ve kadın iş gücünün artırılması adına Türkiye’de gerçekleşen önemli örnek projelerden biri oldu.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Anadolu Isuzu
Ovacık Köyü’nde Bir Gün – Anadolu Isuzu

8 Mart 2020 Dünya Kadınlar Günü’nde bu güzel ekip, emektar Ovacık Köyü kadınları ile Anadolu Isuzu şirketi kadın çalışanlarının turşu atölyesi etkinliğinde bir aradaydık.

Etkinlik gününden enfes görüntüleri izleyebileceğiz videomuz 700binkm YouTube kanalımızda.

Bu proje 700binkm olarak bizim çok hoşumuza gidiyor, kırsal kalkınma, kadın emeğinin hayata kazandırılması ve en önemlisi köye dönüş çok değer verdiğimiz hareketler.

700binkm passo dello stelvio
700binkm Başak Bulut – Rahman Karataş

Umuyoruz ki bu proje Türkiye’deki pek çok köye örnek olur ve geleceğe doğanın içinden bakabiliriz. Projeye biz de içerik yaratarak, videolar hazırlayarak destek oluyoruz.

fatma denizci
Fatma Denizci

Fatma Denizci ile bu defa projenin hayata geçiriliş sürecini ve şu an yaşayan bir yer olarak neler yaptıklarını detaylıca konuşmak istedik. Bu keyifli röportaj ile sizleri baş başa bırakıyoruz.

Fatma Denizci ile röportajımız

Ovacık Köyü'nde Bir Gün mutfağı
Ovacık Köyü’nde Bir Gün mutfağı

Projenin kapsamı nedir?

Köylülerin sosyal ve ekonomik ihtiyaçları göz önünde bulundurularak özellikle kadınlar ile beraber geliştirilmiş bir projedir.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Şile Böreği
Bulgurlu Lokum

Proje deneyim temelli turizm modeli geliştirmeyi hedefliyor. Misafirler hayatın özünü köyde yaşayarak, yerel tatların arkasındaki süreçleri, gelenekleri ve kültürleri deneyimleyerek doğal hayatın bir parçası olacaklar. Misafirler, geleneksel gıdanın ata tohumundan yetiştirilip, hasat etme ve köylüler ile birlikte pişirme sanatını tecrübe edecekler, böylece «sofra»ya giden her adım birlikte atılacak.

Ovacık Köyü'nde yagmur suyu
Ovacık Köyü’nde yağmur suyu hasadı

Tüm bunları yaparken hava, su ve toprak kirliliğini ve atık üretimini asgari düzeye indirmek, yöre halkını ve misafirleri çevresel etki konusunda bilgilendirmek hedefleniyor (Sorumlu turist ve sorumlu işletme).

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Deneyim Atölyesi
Ovacık Deneyim Atölyesi

Proje hayata geçirilirken kimlerden nasıl destekler aldınız?

Projemizin paydaşları Şile Belediyesi, Şile Kültür ve Turizm Derneği’dir.

Sevgili Refika Birgül @refikabirgul menümüzü zenginleştirdi, geleneksel yemekleri misafirlerimize nasıl sunacağımız konusunda bizlere fikirler verdi.

Ayrıca gönüllü olarak bize destek veren mimarımız @chateau Şenay Kahramanoğlu, logomuzu tasarlayan @mazustudio Beliz Oral, atık yönetim sistemimizi kurmaya yardım eden @ecostore Mehmet Başaran, Ovacık Deneyim Atölyesi’nin perma kültür bahçesini yaratan @daglarkizi_rey, @nevraakin ve projemizin başından sonuna her zaman yanımızda olan @guidetumay ‘a buradan teşekkür etmek isterim.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Unutulmuş Lezzetler
Unutulmuş Lezzetler – Bulgurlu Lokum

Ne kadarlık bir hibe programı kapsamında neler başarıldı?

Hibe tutarı 120,000.- TL.

Türkiye’nin her yerinde olan atıl durumdaki eski köy okulunu kadınların ortaklaşa kullanabileceği, atölyelerin yapılacağı, unutulmaya yüz tutmuş lezzetlerin yeniden ortaya çıkartıldığı bir sosyal paylaşım mekanına çevirdik.

Maksimum 30 kişiye kahvaltı sunabileceğimiz bir mutfağımız var.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Fırında Ekmek
Ovacık Köyü’nde Bir Gün Fırında Pide

Ovacık Köyü’nde kaç kadın proje için çalışıyor? Köy halkından bütün kadınları dahil edebildiniz mi? Bu birliktelik nasıl gerçekleşti? Köydeki kadınlar projenize nasıl yaklaştılar? Süreçte  fikirleri nasıl değişti?

11 kadın çalışıyor. Köydeki diğer kadınlar yaş yada fiziksel nedenlerden Ovacık Deneyim Atölyesi’nde aktif olarak çalışamıyor. Ancak evlerinde yapabildikleri Şile Bezi el işlerini, reçel, turşu, tarhana gibi ürünlerini atölyemizde satabiliyorlar.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün ev yapımı reçeller
Ovacık Köyü’nde Bir Gün ev yapımı reçeller

Projeye başvurma sürecinde tüm köy çok hevesliydi ancak işler ciddileşince paydaşlarımız dışında köylülerden destek alamadık. Kafalarında bu proje ile nasıl para kazanılacağını çözemiyorlardı sanırım.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün ev yapımı sirkeler
Ovacık Köyü’nde Bir Gün ev yapımı sirkeler

Misafirler neden bizim mandalarımızı, ormanımızı görmeye, geleneksel yemeklerimizi tatmak için gelsin ve buna bir bedel ödesin diye düşünüyorlardı. İlk atölyemizi yaptıktan, ilk misafirlerimiz geldikten sonra fikirleri değişti. Şehirli insanın doğaya, geleneksel tatlara bu kadar özlem ve heyecan duymasına hem şaştılar hem sevindiler.

Şile Ovacık Köyü
Şile Ovacık Köyü

Ovacık Köyü proje öncesinde ve sonrasında nasıl bir değişim geçirdi?

Ovacık Köyü Şile’nin en küçük 57 köyünden biri. Proje öncesi bilinirliğimiz 2012 yılında ilk Tohum Takas Şenliği ile olmuştu. Projenin duyulması ve misafirlerimizin ziyareti bizleri başkalarına tavsiye etmeleri ile merak edilen bir köy olduk.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün

Proje hayata geçtikten sonra Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP),  Anadolu Efes “Gelecek Turizmde” ekibi ile nasıl bir iletişim ve destek içindesiniz?

Projenin duyurulması ve tanıtımı için Gelecek Turizmde ekibinden maddi manevi destek aldık.

Sosyal medya fenomenlerini, ünlü kişileri, şefleri, çeşitli ulusal tv kanallarını tanıtım için köyümüze davet ettiler. Bizi anlatan kısa filmler, programlar çektiler.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün yerli üretim
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün ev yapımı soslar, turşular

Köyün erkekleri bu projeye nasıl bir yaklaşım içindeler?

İlk başlarda erkekler projeye hiç inanmıyordu. Şu anda eşlerinin eve ekonomik katkıda bulunması tabii onları da memnun ediyor.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün Fatma Denizci
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün Fatma Denizci

Devam eden süreçte Fatma Denizci olarak nasıl bir katkıda bulunuyorsun?

Proje yöneticisiyim.

Her atölye günü gelen misafirlerimize hikayemizi anlatıyorum. Beraber doğa yürüyüşü yapıyoruz. Etraftaki yabani meyveleri, otları, canlıları tanıtmaya çalışıyorum.

Ne tür etkinlikler yapıyorsunuz, kimler geliyor? Köy kadınları için nasıl bir gelir yaratılıyor?

Gelen misafirlere kırsal yaşamı deneyimletiyoruz.

Çocuklu aileler, öğrenciler, doğa severler, fotoğraf kulüpleri ilgi gösteriyor.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün Turşu Atölyesi
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün Turşu Atölyesi

Ne tür atölyeler düzenleniyor?

Ekmek, peynir, turşu, tarhana, sirke, reçel, erişte, düdük makarna (en çok ilgi gören) yapımı.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün turşu
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün turşu atölyesi

Atölyelerimizi mevsimsel olarak belirliyoruz. Domates zamanı salça, lahana zamanı turşu gibi.

Kişisel gelişim atölyeleri; Nefes, farkındalık, müzikle terapi, sanatsal çalışmalar.

Ot toplama/tanıma

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün turşu kavanozu
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün lahana turşusu

Atölyelerde (erişte, düdük makarna, kulak mantı gibi) beraber yapıp pişirip yiyoruz. Turşu, reçel yaparsak herkes kendi yaptığını alarak evine gidiyor.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün perma kültür
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün permakültür

Mutfak atıklarından kompost (gübre) yapma atölyelerimiz oluyor.

Tohum alma/ekme atölyeleri

Katılım için sizinle nasıl iletişime geçebilirler ve katılım şartları nelerdir?

Atölyelerimizi @ovaciktabirgun instagram hesabımızdan duyuruyoruz ve kayıt alıyoruz.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün ikram pişi
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün ikram pişi

Kişi sayısı bizim için çok önemli. Hem atölye hazırlıkları hem de misafirlerimiz için hazırlayacağımız ikramlar için. Projemiz gereği israf etmemek, tüketimi azaltmak misyonlarımız arasında. Sorumlu turist, sorumlu işletme görüşü ile yolumuza devam edeceğiz.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün ikram fırında köfte
Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün ikram fırında köfte

Bireysel ve grup olarak gelinebilir. Minimum 10 kişi ile istenilen günde istenilen atölyeyi yapabiliriz.

Civardaki köylerden nasıl bir tepki ve iletişim aldınız?

Diğer köyler için örnek bir proje oldu. Hedeflerimiz arasında diğer köylerle işbirliği yapmak onlara yol göstermek de var. Türkiye’nin başka şehirlerinden bizi arayan, gelip projemize bakan, yol göstermemizi isteyenler oluyor.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün  köyde hayat
Ovacık – Akbaş ve yavruları

Projenin taklitlerinden kaçınmalı mıyız?

Ovacıktabirgün projesi taklit edilsin, çoğalsın isteriz. Tabii bizim felsefemize, gittiğimiz yola sadık kalınması dileğimiz.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün doğal yumurta
Ovacık doğal yumurta

Türkiye’de bu tarz projelerin artması için önerileriniz nelerdir?

Köylülerimizin kaybettikleri değerleri ve saygıyı tekrar kazanabilmeleri için biz STK’lar, gönüllüler, kooperatifler, yerel yönetim işbirliği içinde olmalı.

Şile Ovacık Köyü'nde Bir Gün kuzine
Ovacık Deneyim Atölyesi kuzine

Türkiye için kırsal kalkınma projelerini nasıl buluyorsunuz ve böyle girişimlerin artması için ülkemize tavsiyeleriniz neler?

Sadece ülkemizde değil dünyada böyle girişimler var.

Köylüleri böyle projelere dahil etmek, işbirliğine teşvik etmek, istihdam yaratmak, genç nüfusun şehre göçünü engellemek. Köy kadınlarının aile ekonomisine katkıda bulunmasını sağlamak.  Ekonomik özgürlüğünü elde eden, üreten, kendine güvenen, haklarına sahip çıkan, söz sahibi olan kadınların olduğu toplumlarda refah düzeyi ve yaşam kalitesinin arttığını biliyoruz.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Köy Fırını
Ovacık Köy Fırını

Bundan sonrası için yeni projeler, fikirler neler?

Biraz durmak istiyorum. Kalacak yer, köy pansiyonculuğu, kamping gibi ihtiyaçlarımız var. Gelen misafirler köyde kalmak istiyor. Kümesten yumurta almak istiyor.

Ovacık Köyü'nde Bir Gün Mazara
Ovacık Köyü manzarası

Şile Ovacık Köyü’nde çok güzel şeyler oluyor. Yolunuzu mutlaka bu güzel köyden geçirin, eski köy okulu, bugünün deneyim atölyesinde size göre enfes lezzetler var.